Wydawca treści
Hodowla lasu
Podstawowym zadaniem hodowli lasu jest zachowanie i wzbogacanie lasów istniejących (odnawianie) oraz tworzenie nowych (zalesianie), z respektowaniem warunków przyrodniczych i procesów naturalnych. Hodowla lasu obejmuje zbiór i przechowywanie nasion drzew, produkcję sadzonek na szkółkach, zakładanie oraz pielęgnację i ochronę upraw leśnych oraz drzewostanów.
Odnowienia na powierzchni otwartej. Zdecydowana większość powierzchni odnowień zrębów przypada na siedlisko Bśw i słabszego BMśw. Marginalną powierzchnię z drzewostanów przewidzianych do zagospodarowywania rębniami zupełnymi zajmują olsy i inne siedliska, głównie z uwagi na ich nieznaczny udział w strukturze siedlisk Nadleśnictwa oraz cenny pod względem przyrodniczym charakter rosnących na nich drzewostanów. Odnawianie na zrębach zupełnych prowadzone jest w oparciu o odnowienie sztuczne z sadzenia i odnowienie naturalne z obsiewu bocznego. Wykonujemy ja na średnio na 145 ha rocznie.
Odnowienia pod osłoną. Z uwagi na dominujący udział So w drzewostanach Nadleśnictwa i zdecydowaną przewagę BMśw i LMśw spośród powierzchni przeznaczonej do zagospodarowania rębniami złożonymi wiodącą rębnią jest IIIa, rzadziej IIIb. Stąd też prace odnowieniowe przy rębniach złożonych polegają głównie na sztucznym odnawianiu gniazd i powierzchni międzygniazdowej. W drzewostanach przewidzianych do użytkowania rębniami złożonymi, o pożądanym składzie gatunkowym, cięcia rębne wykonywane są w latach nasiennych, gdzie odpowiednio wcześnie przygotowano glebę pod obsiew. Nadleśnictwo realizuje również odnowienie pod osłoną na siedlisku Bśw z zastosowaniem rębni IIb lub IIa z naturalnym obsiewem So. W ramach tej grupy zabiegów wykonywane są również podsadzenia produkcyjne na ok. 3 ha rokrocznie. w drzewostanach 30-40letnich, na siedliskach LMśw i żyźniejszych BMśw. Głównym zadaniem podsadzeń jest zwięszenie produkcyjności i jakości drzewostanów, jak również powstrzymanie procesu borowacenia i monotypizacji siedlisk, a w przypadku gruntów porolnych podstawowym ich zadaniem jest zapobieganie dalszemu rozwojowi chorób korzeniowych i zadarnianiu gleby.
Wprowadzenie podszytów. Realizowane jest przez Nadleśnictwo głównie na siedliskach borowych. Zabieg ten ma na celu podniesienie żyzności gleby leśnej, poprawę niekorzystnych układów siedliskowo-drzewostanowych, poprawę stanu zdrowotnego i sanitarnego lasu, a także rozproszenie koncentracji zwierzyny płowej (ochrona upraw i młodników sosnowych).
Zabiegi pielęgnacyjne. Wykonywane zabiegi pielęgnacyjne mają różny charakter w zależności od okresu życia drzewostanu. W okresie uprawy prace pielęgnacyjne obejmują niszczenie chwastów, poprawę formy wzrostu drzew i prowadzenie czyszczeń wczesnych, których celem jest uzyskanie pożądanego składu gatunkowego i zmieszania oraz szybkie doprowadzenie do zwarcia. W okresie młodnika prowadzone są czyszczenia późne poprzez formowanie strzał z utrzymaniem zwarcia; dalsze kształtowanie składu gatunkowego i form zmieszania oraz zapewnienie stabilności drzewostanu. Prace pielęgnacyjne w okresie dojrzewania - trzebieże wczesne - mają na celu dalszą stabilizację drzewostanu, wybór i zachowanie odpowiedniej liczby drzew o najlepszej jakości i największej miąższości. Trzebieże późne wykonywane w drzewostanie dojrzałym mają na celu doprowadzenie go do etapu finalnego, jakim jest drzewostan dojrzały, przy jednoczesnym zapewnieniu wzmożonego przyrostu najlepszych drzew.
Najnowsze aktualności
Startuje ogólnopolski konkurs fotograficzny
Startuje ogólnopolski konkurs fotograficzny
Tekst: Jolanta Węgiel, Ośrodek Kultury Leśnej w Gołuchowie
Leśnicy zapraszają do odkrywania leśnych sadów i ich historii. Startuje ogólnopolski konkurs fotograficzny
Jabłonie rosnące przy śródleśnych drogach, zapomniane grusze przy dawnych osadach leśnych i relikty sadów ukrytych w lesie stają się bohaterami ogólnopolskiego konkursu fotograficznego „Leśne sady – dziedzictwo, które trwa”. Inicjatywę organizują Ośrodek Kultury Leśnej w Gołuchowie, Nadleśnictwo Antonin oraz Nadleśnictwo Syców.
Konkurs skierowano do pełnoletnich miłośników fotografii i przyrody. Uczestnicy mogą zgłaszać zdjęcia przedstawiające m.in. stare drzewa owocowe rosnące na terenach leśnych, dawne sady przy leśniczówkach, aleje obsadzone drzewami owocowymi czy krajobrazy leśne z udziałem historycznych odmian jabłoni, grusz i śliw. Do konkursu można zgłosić od jednej do pięciu fotografii zapisanych w formacie JPG. Prace wraz z formularzem zgłoszeniowym, oświadczeniem o udzieleniu licencji do zdjęć, oświadczeniem uczestnika oraz podpisaną klauzulą RODO należy przesłać drogą elektroniczną poprzez link do transferu plików na adres: jolanta.wegiel@okl.lasy.gov.pl do 30 września 2026 roku. Regulamin konkursu i formularze zgłoszeniowe dostępne są na stronie Ośrodka Kultury Leśnej w Gołuchowie.
Konkurs ma popularyzować wiedzę o dawnych odmianach drzew owocowych, zwracać uwagę na ich znaczenie dla bioróżnorodności i dziedzictwa kulturowego, a także podkreślać rolę dokumentowania historycznych sadów i drzew owocowych zachowanych w krajobrazie leśnym. Drzewa owocowe są cennym źródłem pokarmu i schronienia dla wielu gatunków ptaków, owadów i drobnych ssaków.
W całym kraju leśnicy od lat realizują działania związane z ochroną dawnych odmian drzew owocowych oraz odtwarzaniem historycznych sadów na terenach leśnych i śródpolnych. Jednym z przykładów takich inicjatyw są działania prowadzone przez Regionalną Dyrekcję Lasów Państwowych w Poznaniu, w które zaangażowało się 11 nadleśnictw. Program obejmuje odnajdywanie historycznych lokalizacji sadów, pobieranie zrazów ze starych drzew oraz rozmnażanie dawnych odmian jabłoni i grusz.
Działania związane z ochroną dawnych odmian drzew owocowych prowadzone przez Nadleśnictwo Antonin mają również wymiar historyczny. Już w 2017 roku na terenie nadleśnictwa posadzono kilkanaście jabłoni wyhodowanych ze starych odmian rosnących niegdyś w sadzie przy Pałacu Książąt Radziwiłłów w Antoninie. Sadzonki pozyskano poprzez szczepienie dawnych odmian jabłoni zachowanych na tym terenie od kilkudziesięciu, a nawet kilkuset lat. Dzięki temu udało się zachować lokalne odmiany związane z historią regionu oraz przywrócić je do krajobrazu Nadleśnictwa Antonin.
Podobne działania prowadzone są także w innych regionach kraju. Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Zielonej Górze realizuje „Regionalny program przywrócenia historycznych odmian drzew owocowych”. Dzięki niemu odtworzono już ponad 150 dawnych odmian drzew owocowych, a na terenach leśnych województwa lubuskiego posadzono około 18 tys. drzew owocowych.
Organizatorzy przypominają również o sadowniczych tradycjach Gołuchowa. W XIX wieku miejscowość była jednym z ważniejszych ośrodków ogrodnictwa i sadownictwa w Wielkopolsce, rozwijanym m.in. przez Jana Działyńskiego i Izabelę z Czartoryskich Działyńską.
Konkurs jest częścią szerszego projektu „Leśne sady – dziedzictwo, które trwa”, obejmującego także seminarium naukowe i warsztaty dotyczące szczepienia dawnych odmian drzew owocowych. Partnerami inicjatywy są m.in. Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, Instytut Dendrologii PAN w Kórniku oraz Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie.
